การดูแลตนเองเบื้องต้นเมื่อทราบผลว่าเป็นโควิด-19
ให้สอบถามสถานพยาบาลหรือห้องปฏิบัติการที่แจ้งผล หรือสายด่วนโควิด เพื่อรับทราบข้อมูลและคำแนะนำในการปฏิบัติตนอย่างชัดเจน ในกรณีมีคำแนะนำให้แยกตัวเองหรือระหว่างรอรับการรักษา ให้ปฏิบัติดังนี้
1. เตรียมที่พักและอุปกรณ์ให้พร้อม ได้แก่ แยกห้องนอนและห้องน้ำออกจากผู้อื่น (เลือกห้องพักที่โปร่ง อากาศถ่ายเท แสงแดดเข้าถึง แยกของใช้ส่วนตัว จัดหาอุปกรณ์ป้องกันการติดเชื้อและอุปกรณ์จำเป็น (ปรอทวัดไข้ แอลกอฮอล์เจล หน้ากากอนามัย สบู่) และอุปกรณ์ทำความสะอาดส่วนตัว (ถุงขยะ ถังขยะ สารฟอกขาว น้ำยาทำความสะอาด อุปกรณ์ที่สามารถตรวจวัดระดับออกซิเจนในเลือด (ถ้ามี)
2. มีการวัดไข้ และสังเกตอาการสม่ำเสมอ หากมีอาการไข้สูง หรือ มีอาการหายใจลำบาก ให้แจ้งสถานพยาบาลใกล้บ้าน หรือ อสม. และควรหมั่นตรวจสอบอาการเหนื่อยหอบของตนเองอยู่เสมอ
3. การดูแลสุขภาพแบบองค์รวม
- นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ อย่างน้อย 7-8 ชั่วโมง
- ดื่มน้ำให้เพียงพอตลอดทั้งวัน 1.5-2 ลิตร หลีกเลี่ยงการดื่มน้ำเย็น
- ออกกำลังกายในช่วงแสงแดดอ่อน ๆ และพยายามขยับเขยื้อนร่างกายให้มาก เพื่อให้เลือดลมไหลเวียนดี
- เลือกกินอาหารอ่อน ๆ ย่อยง่าย เน้นอาหารที่มีส่วนประกอบของผัก ผลไม้ และเครื่องเทศ
นอกจากแนวทางการดูแลสุขภาพอย่างเป็นองค์รวมตามที่แนะนำเบื้องต้นแล้ว การใช้ยาสมุนไพร ที่มีหลักฐานเชิงประจักษ์ ดูแลสุขภาพในช่วงที่มีการระบาดของโควิด-19 เป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่สามารถช่วยลดความรุนแรงของการติดเชื้อ และ ประ ชาชนยังสามารถใช้เป็นแนวทางในการดูแลตนเองเบื้องต้นก่อนรับการรักษาตามมาตรฐานได้อีกด้วย
การใช้สมุนไพรดูแลสุขภาพในช่วงการแพร่ระบาดของโควิด-19
ก่อนติดเชื้อ Protection & prevention
วัตถุประสงค์ของการใช้สมุนไพร :
เสริมภูมิคุ้มกัน ทั้งภูมิคุ้มกันโดยกำเนิด (Innate immunity) หรือ ภูมิคุ้มกันชนิดไม่จำเพาะ ซึ่งเป็นด่านแรกในการต่อสู้และป้องกันเชื้อไวรัสที่เข้ามาในร่างกาย เช่น เม็ดเลือดขาวชนิด natural killer cells (virus-fighting white blood cells) แต่ไม่สามารถใช้ทดแทนการฉีดวัคซีนได้ ซึ่งเป็นภูมิคุ้มกันแบบจำเพาะ (Adaptive or Acquired Immunity)
Prevention is the best medicine
ติดเชื้อ Treatment of symptoms or infection
วัตถุประสงค์ของการใช้สมุนไพร :
ลดปริมาณเชื้อไวรัส โดยส่งเสริมการทำงานของภูมิคุ้มกันและเลือกใช้สมุนไพรที่มีฤทธิ์ยับยั้งการแบ่งตัวของไวรัส
เสริมภูมิคุ้มกัน/ปรับภูมิคุ้มกันให้สมดุล หากมีการติดเชื้อที่ทางเดินหายใจส่วนบน การระดมพลภูมิคุ้มกันให้เร็วที่สุดเท่าที่จะทำได้เป็นสิ่งสำคัญในการจัดการกับไวรัส แต่เมื่อมีไวรัสจำนวนมากแล้วต้องปรับให้ภูมิคุ้มกันทำงานให้เหมาะสม เพื่อลดการอักเสบ
ลดการอักเสบ ช่วยลดความเสียหายที่เกิดขึ้นกับเซลล์หรืออวัยวะในร่างกาย ซึ่งเป็นภาวะแทรกซ้อน
จากการติดเชื้อ และการทำงานของภูมิคุ้มกันที่มากเกินไปในการพยายามที่จะกำจัดเชื้อ หรือเรียกว่าภาวะพายุไซโต๋ไคน์ (cytokine storm)
The primary soals are to support the immune system and ease symptoms
หลังติดเชื้อ Recovery & care
วัตถุประสงค์ของการใช้สมุนไพร :
บรรเทาอาการที่เป็นผลกระทบทางสุขภาพภายหลังติดเชื้อ อาการที่พบบ่อย เช่น ไอ อ่อนเพลีย หายใจลำบาก ปวดข้อ จมูกไม่ได้กลิ่น ลิ้นไม่รับรส
ผู้ติดเชื้อโควิด แม้จะออกจากโรงพยาบาลหลังตรวจไม่พบเชื้อแล้ว แต่ผู้ป่วยหลายรายยังคงประสบกับปัญหาจากความเสียหายของปอดที่เกิดขึ้น ซึ่งต้องใช้เวลาเยียวยาไม่ต่ำกว่า 3 เดือน หรือ 1 ปี หรือ มากกว่านั้น
ที่มาของข้อมูล : คู่มือการดูแลสุขภาพสำหรับประชาชน ในสถานการณ์การแพร่ระบาดของโควิด-19 ระลอก 3 ด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยและสมุนไพร (หน้า 11-14)
ลิงค์เพื่อแชร์ >> https://bit.ly/3z44g6x
แผนกปฐมวัย
ฝ่ายการศึกษา อัครสังฆมณฑลกรุงเทพฯ
